Karmienie noworodka w pierwszych dobach po urodzeniu

Nowonarodzone dzieciaki, przystawione do piersi, ssące prawidłowo zasypiają na kilka godzin. Zdarza się, że niektóre noworodki nie podejmują ssania w pierwszych dwóch godzinach po urodzeniu, wówczas wymagają bacznej obserwacji i kontroli glikemii. Prawidłowe przystawianie noworodka do piersi najlepiej rozpocząć od pobudzenia wszystkich jego zmysłów. Właściwa pozycja przy karmieniu zdecydowanie ułatwia osiągnięcie sukcesu.

DOBA 1

Na przełomie 1. i 2. doby życia większość dzieci bardzo się uaktywnia. Mogą w tym czasie bardzo często upominać się o pierś, ssać długo i sprawiać wrażenie wciąż głodnych. Ponadto mniej śpią. W pieluszce nadal pojawia się smółka, która zgromadziła się w jelitach dziecka w czasie życia płodowego.

DOBA 2

W drugiej dobie życia dzieci jedzą niewiele (od kilku do kilkunastu mililitrów pokarmu na karmienie) i ubywają na wadze zwykle od 5-7% wagi urodzeniowej. Nadal oddają smółkę lub pojawiają się stolce przejściowe. Sygnałem alarmowym jest ubytek wagi przekraczający 8%. Należy skontrolować częstotliwość karmień, ocenić technikę i efektywność ssania oraz aktywność dziecka.

W przypadku niespokojnych i aktywnych dzieci często pojawia się pokusa by podać dziecku smoczek lub dokarmić je sztucznym pokarmem. Należy wtedy pamiętać,  że nie jest to działanie obojętne dla dziecka oraz laktacji. Noworodek powinien w tym czasie uczyć się prawidłowego ssania, wykorzystywać działanie siary, a piersi powinny być odpowiednio stymulowane. Niepotrzebne podawanie smoczka i mleka modyfikowanego w pierwszych dniach życia wiąże się z ryzykiem odrzucenia piersi przez dziecko i może rozregulować delikatnie mechanizm produkcji mleka. Podanie mieszanki dziecku jest interwencją medyczną, którą można zastosować w przypadku wystąpienia wskazań i gdy niemożliwe jest nakarmienie dziecka piersią lub odciągniętym mlekiem kobiecym.

DOBA 3-4

W trzeciej lub czwartej dobie po porodzie u matki powinien nastąpić nawał pokarmowy. Jest to wyraźny wzrost produkowanego pokarmu połączony ze zmianami w jego składzie. W czasie nawału nadal obowiązuje zasada karmienia „na żądanie„. Kolejne karmienia należy zaczynać raz z jednej, raz z drugiej piersi, a dziecko powinno ssać aktywnie tak długo jak chce.

Od 3. doby po porodzie ilość produkowanego mleka uzależniona jest od opróżniania piersi. Zdrowy noworodek będzie stymulował produkcję pokarmu na odpowiednim dla siebie poziomie, wówczas gdy karmienia będą częste i długie. Kiedy w okresie nawału nie zje całego wytworzonego mleka, które zalega w piersiach, jest to sygnał dla organizmu matki by zmniejszyć produkcję. Dzięki temu mechanizmowi nawał kończy się najczęściej po 1-2. dobach.

Bardzo ważne by fachowa osoba oceniła karmienie piersią i wskaźniki skutecznego karmienia między 72., a 96. godziną po porodzie. 4. doba noworodka jest to czas kiedy można wychwycić problemy z laktacją u matki, trudności z prawidłowym ssaniem u dziecka i błędy w karmieniu. Szczególną uwagę należy zwrócić na kobiety i dzieci z grup ryzyka: matki z cukrzycą, nadciśnieniem, po cięciu cesarskim, po powikłanych porodach, późne wcześniaki, niepowodzeniami w poprzednim karmieniu oraz innymi obciążeniami zdrowotnymi lub społecznymi.

Jeżeli u mamy występują jakiekolwiek problemy z laktacją, zachęcam do wizyty u doradcy laktacyjnego. Trudności z prawidłowym ssaniem u dziecka warto konsultować z logopedą zajmującym się dziećmi do roku/neurologopedą/logopedą wczesnej interwencji.